5 Bài Học Từ Stephen Covey: Làm Chủ Nguyên Tắc Để Kiến Tạo Cuộc Đời Hiệu Quả

5 Bài Học Từ Stephen Covey Bạn có đang rơi vào trạng thái: Dù làm việc cực kỳ chăm chỉ, lịch trình luôn dày đặc và bản thân luôn bận rộn, nhưng sau nhiều năm nhìn lại, bạn vẫn cảm thấy cuộc đời mình chưa thực sự đi đúng hướng? Bạn đạt được một vài mục tiêu, nhưng cảm giác thỏa mãn lại không kéo dài, thay vào đó là sự trống rỗng và mệt mỏi.

Stephen Covey – tác giả của cuốn sách kinh điển “7 Thói Quen Để Thành Đạt” – đã đưa ra một lời giải đáp mang tính bước ngoặt: Sống lấy nguyên tắc làm trọng tâm. Trong video chia sẻ mới nhất, chị Nguyệt Trương đã bóc tách 5 bài học cốt lõi từ triết lý của Stephen Covey, giúp chúng ta không chỉ quản lý công việc mà còn lãnh đạo cuộc đời mình một cách bền vững.

Để thực sự cảm nhận được nguồn năng lượng và những ví dụ thực tế đầy cảm hứng từ chị Nguyệt Trương, bạn đừng quên dành ra ít phút để xem trọn vẹn video dưới đây. Sự kết hợp giữa việc đọc và nghe sẽ giúp những bài học về nguyên tắc sống này thẩm thấu sâu hơn vào tư duy của bạn.”

1. Nguyên tắc sống: Ngọn hải đăng giữa đại dương cuộc đời

Stephen Covey ví cuộc đời chúng ta như một con tàu lênh đênh trên biển. Mục tiêu có thể thay đổi (như điểm đến của tàu), kế hoạch có thể điều chỉnh (như lộ trình), nhưng có một thứ tuyệt đối không được thay đổi: Đó là các nguyên tắc sống.

Các nguyên tắc như sự trung thực, trách nhiệm, tôn trọng và chính trực giống như những ngọn hải đăng. Ngọn hải đăng không chạy theo con tàu; nó đứng yên để tàu điều chỉnh hướng đi cho đúng. Nếu con tàu đâm vào ngọn hải đăng, nó sẽ vỡ tan. Tương tự, nếu chúng ta sống trái với các nguyên tắc nhân văn cơ bản, dù sớm hay muộn, cuộc đời chúng ta cũng sẽ gặp khủng hoảng.

Sự khác biệt lớn nhất giữa người thành công bền vững và người thành công nhất thời nằm ở chỗ:

• Người quản lý: Chạy theo mục tiêu và công việc (tiền bạc, vị trí, sự công nhận).

• Người lãnh đạo cuộc đời: Sống dựa trên các nguyên tắc làm kim chỉ nam.

2. Bài học 1: Tính chủ động – Khoảng không giữa kích thích và phản ứng

Hầu hết mọi người sống theo lối “phản ứng”. Khi gặp một chuyện không vừa ý, họ tức giận ngay lập tức. Khi hoàn cảnh khó khăn, họ cảm thấy bất lực và đổ lỗi.

Tuy nhiên, Stephen Covey chỉ ra rằng: “Giữa kích thích và phản ứng luôn có một khoảng không.” Trong khoảng không đó, chúng ta có quyền tự do lựa chọn cách mình phản ứng.

Vòng tròn ảnh hưởng và Vòng tròn quan tâm

Những người chủ động tập trung năng lượng vào Vòng tròn ảnh hưởng – những việc họ có thể tác động được (thái độ của bản thân, kỹ năng, cách giao tiếp). Ngược lại, những người bị động lại lãng phí thời gian vào Vòng tròn quan tâm – những thứ họ không thể kiểm soát (thời tiết, quá khứ, dư luận hay hành động của người khác).

Thay đổi câu hỏi để thay đổi vị thế: Thay vì hỏi “Tại sao chuyện này lại xảy ra với tôi?”, hãy hỏi “Trong tình huống này, tôi có thể làm gì để tốt hơn?”. Chỉ cần thay đổi câu hỏi, bạn đã chuyển từ vai trò “nạn nhân” sang người “kiến tạo” cuộc đời mình.

3. Bài học 2: Bắt đầu bằng đích đến (Begin with the end in mind)

Chị Nguyệt Trương đã chia sẻ một bài tập nổi tiếng và đầy ám ảnh của Stephen Covey: Hãy tưởng tượng về chính đám tang của bạn.

Hãy hình dung những người thân yêu, đồng nghiệp đang đứng đó. Bạn muốn họ nói gì về bạn?

• Họ nhớ đến bạn là một người giàu có hay một người tử tế?

• Bạn đã để lại di sản gì cho cuộc đời này?

Nếu bạn không xác định được đích đến cuối cùng của mình, bạn rất dễ rơi vào cái bẫy của sự bận rộn giả tạo. Bạn có thể leo lên chiếc thang rất nhanh, nhưng khi lên đến đỉnh mới nhận ra chiếc thang đó đang tựa vào sai bức tường. Sống có mục đích giúp bạn biết cách nói “không” với những thứ phù hợp và nói “có” với những giá trị thực sự quan trọng.

4. Bài học 3: Ưu tiên điều quan trọng (Put first things first)

Chúng ta thường bị cuốn vào những việc “khẩn cấp” nhưng lại bỏ quên những việc “quan trọng”. Covey chia công việc ra 4 vùng:

1. Vùng 1: Khẩn cấp & Quan trọng (Khủng hoảng, dự án đến hạn).

2. Vùng 2: Quan trọng nhưng chưa khẩn cấp (Học tập, chăm sóc sức khỏe, xây dựng mối quan hệ, lập kế hoạch).

3. Vùng 3: Khẩn cấp nhưng không quan trọng (Các cuộc họp vô bổ, tin nhắn quấy rầy).

4. Vùng 4: Không khẩn cấp & Không quan trọng (Giải trí vô bổ, lướt web vô định).

Những người thực sự hiệu quả dành phần lớn thời gian cho Vùng 2. Nếu bạn không dành thời gian chăm sóc sức khỏe ngay bây giờ (vùng 2), một ngày nào đó bệnh tật sẽ buộc bạn phải vào vùng 1 (khẩn cấp). Nếu bạn không xây dựng mối quan hệ bây giờ, khi cần sự hỗ trợ, bạn sẽ lâm vào khủng hoảng.

5. Bài học 4: Tư duy cùng thắng (Win-Win)

Trong các mối quan hệ xã hội và công việc, tư duy “Thắng – Thua” (Nếu tôi thắng thì anh phải thua) thường dẫn đến sự rạn nứt về lâu dài.

Tư duy cùng thắng (Win-Win) dựa trên niềm tin rằng “mọi người đều có đủ”. Đó là sự nỗ lực tìm kiếm những giải pháp mà cả hai bên đều cảm thấy được tôn trọng và thỏa mãn. Điều này không có nghĩa là bạn luôn phải thỏa hiệp hay chịu thiệt, mà là học cách lắng nghe để thấu hiểu trước khi yêu cầu được thấu hiểu. Đây chính là nền tảng của mọi mối quan hệ bền vững.

6. Bài học 5: Làm mới bản thân – Mài sắc lưỡi cưa

Hãy nhớ đến câu chuyện về người thợ mộc mệt mài cưa cây với một chiếc cưa cùn. Khi được khuyên hãy dừng lại để mài cưa, anh ta trả lời: “Tôi bận lắm, không có thời gian!”. Kết quả là anh ta tốn gấp đôi sức lực nhưng năng suất chỉ bằng một nửa.

Cuộc sống của chúng ta chính là chiếc cưa đó. Nếu bạn chỉ làm việc mà quên mất việc làm mới bản thân, bạn sẽ sớm kiệt sức. Stephen Covey khuyên chúng ta nên nuôi dưỡng 4 khía cạnh:

• Thể chất: Ăn uống lành mạnh, tập thể dục, nghỉ ngơi đầy đủ.

• Trí tuệ: Đọc sách, học kỹ năng mới, viết lách.

• Tâm hồn: Thiền định, cầu nguyện, kết nối với thiên nhiên.

• Mối quan hệ: Dành thời gian chất lượng cho những người yêu thương.

Làm mới bản thân không phải là sự xa xỉ, đó là sự đầu tư để cuộc đời hiệu quả một cách bền vững.

Cuộc đời thay đổi từ những nguyên tắc nhỏ

Sau cùng, cuộc đời chúng ta không thay đổi bởi những biến cố lớn, mà bởi những lựa chọn tưởng chừng như bình thường hằng ngày. Khi bạn bắt đầu sống theo những nguyên tắc đúng đắn, cuộc đời sẽ dần dần chuyển mình. Có thể không phải là một phép màu xảy ra sau một đêm, nhưng đó chắc chắn là một hành trình bền bỉ đưa bạn đến sự bình an và thành công thực chất.

Câu hỏi dành cho bạn hôm nay: Trong cuộc sống hiện tại, bạn đang chạy theo Mục tiêu hay đang sống theo Nguyên tắc? Nếu bắt đầu sống theo 5 nguyên tắc trên từ hôm nay, bạn nghĩ điều gì trong cuộc đời mình sẽ thay đổi đầu tiên?

Hãy chia sẻ suy nghĩ và cảm xúc của bạn xuống phần bình luận phía dưới nhé. Chị Nguyệt Trương và đội ngũ luôn lắng nghe để cùng bạn khám phá hành trình thấu hiểu bản thân sâu sắc hơn.

Hãy theo dõi Nguyệt để nhận thêm nhiều kiến thức bổ ích để cùng nhau phát triển bản thân

Kiến thức về thần số học:

Youtube:  Nguyệt Trương Official

Tiktok: Trương Thị Bích Nguyệt